تاثیر معدل بر کنکور… مستقیم یا مثبت… مسئله این است.

نده به عنوان کسی که چند سال اخیر در فضای کنکور فعال بوده و با دانش آموزان زیادی سروکار داشته ام و به تجربه شاهد تاثیر مستقیم و نیز مثبت نمرات کتبی در کنکور بوده ام بر خود لازم می دانم که به بررسی این ۲ روش پرداخته و در آخر یک روش عادلانه تر برای اعمال سوابق تحصیلی پیشنهاد دهم.

مجال بحث درباره عادلانه بودن نفس تاثیر نمرات امتحانات نهایی (با توجه به یکسان نبودن تصحیح اوراق و امکان تقلب و خطای انسانی مصحح و …) در کنکور(چه تاثیر مثبت چه مستقیم) در این نوشتار نمیگنجد و لذا فقط به مقایسه ۲ نوع تاثیر میپردازیم. نخست توضیح مختصری از این ۲روش:

تا سال ۹۲ و هم چنین سال ۹۵ تاثیر امتحانات نهایی در کنکور به صورت مثبت لحاظ میشد اما با توجه به مثالی که در ادامه می آید عملا برای اکثریت بی تاثیر بود. علت این بود که تاثیر مثبت وقتی لحاظ میشد که تراز نمره نهایی دانش آموز از تراز درصد کنکورش در آن درس بیشتر شود. برای مثال طبق آمار ارایه شده از طرف سازمان سنجش اگر کسی در امتحان نهایی فیزیک سال ۹۱ موفق به کسب نمره کتبی ۲۰  (یعنی بهترین نمره ممکن) میشد نمره تراز نهایی  ۱۰۴۵۵ را کسب میکرد. حال برای اینکه این نمره در کنکور او موثر واقع شود میبایست نمره تراز کنکور دانش آموز کمتر از این مقدار باشد… باز هم طبق آمار سنجش درصد فیزیک ۶۵ دارای نمره تراز ۱۰۷۸۸ در کنکور ۱۳۹۲ بود. و این یعنی دانش آموز مذکور باید درصدی کمتر از ۶۵ میداشت تا نمره ۲۰ درس فیزیک او برایش مثمر ثمر باشد و در غیر این صورت این نمره ۲۰ با ۱۰ عملا فرقی نداشت. حال با توجه به اینکه اکثر دانش آموزان در سال کنکور با تلاش بیشتری درس میخوانند و قطعا نسبت به امتحانات نهایی تسلط بیشتری دارند برای اکثریت آنها تا سال ۹۲ نمرات کتبی دیپلم بی تاثیر یا کم تاثیر بود. پس مهمترین اشکال این روش این بود که آن نمره ۲۰ به کسی که درصد ۶۵ کنکور در درس فیزیک را کسب کرده هیچ کمکی نمیکرد و فرقی بین دانش آموز دیگری که نمره مثلا ۱۶ با همین درصد ۶۵ را کسب کرده بود با دانش آموز نمره ۲۰ وجود نداشت. و این جا حق دانش آموز نمره ۲۰ ضایع می شد.

اما از سال ۱۳۹۳ این تاثیر مستقیم شد. یعنی دیگر شرط بیشتر بودن نمره تراز کتبی از کنکور اعمال نمیشد… اما اشکال عمده این روش این است که دانش آموزی که نمره کمی از امتحانات نهایی کسب کرده بسیار متضرر شده  و عملا راهی برای جبران ندارد… حتی اگر بخواهد در طرح ترمیم امتحان نهایی هم شرکت کند مجبور است قسمت مهمی از زمان و تمرکز سال کنکور را به شرکت مجدد در امتحانات نهایی اختصاص دهد که خود این موضوع هم باعث توقف در روند کنکور میشود. هر چند در کنکورهای ۹۳ و ۹۴ این فرصت ترمیم معدل هم وجود نداشت.

اما چرا این مشکل پیش آمده و هر ۲روش تاثیر معدل به ضرر عده ای خاص می شود و عملا تاثیر مثبت برای اکثریت بی تاثیر است؟

علت این موضوع نحوه محاسبه نمرات تراز است. در کنکور سراسری چون به دلیل محدودیت زمان و دشواری سوالات پراکندگی نمرات خیلی بیشتر و میانگین نمرات خیلی کمتر از امتحانات نهایی است سقف تراز حاصل از نمرات کنکور به مراتب بیشتر است. برای مثال در درس فیزیک در کنکور ۹۲ سقف تراز ۱۴۹۸۲ (برای درصد ۹۷) و در امتحان نهایی برابر ۱۰۴۵۵ (برای نمره ۲۰ کتبی) بوده است. لازم به ذکر است که برای نمره ۱۹.۵ این تراز افت ناگهانی کرده و به  ۹۲۹۰ می رسد.

اما پیشنهاد روش سوم. روش سوم را «تاثیر مثبت با نمرات تراز هم مقیاس شده» می نامیم. اگر نحوه محاسبه نمرات تراز کنکور و نهایی هم مقیاس شوند تا سقف آنها نزدیک به هم شود و شرط مثبت بودن هم لحاظ گردد دیگر مشکل عمده تاثیر مثبت نمرات نهایی (که همان عدم تاثیر برای اکثریت بود) حل میشود و از طرفی مشکل روش دوم نیز برطرف شده و کسی که نمرات نهایی کمی کسب کرده باشد با تلاش بیشتر می تواند آن نمرات را بی تاثیر کند. در واقع در این روش به نمره تراز دانش آموزانی که در امتحانات کتبی سوم دبیرستان نتایج خوبی گرفته اند افزوده می شود اما در مقابل از نمره تراز دانش آموزانی که در امتحانات نهایی ضعیف تر از کنکور ظاهر شده اند چیزی کم نمی شود. حال برای هم مقیاس کردن نمرات تراز کنکور و امتحانات نهایی روش های زیادی وجود دارد. ولی ۲روش عادلانه تر را پیشنهاد میدهیم. اولین روش این است که سطح دشواری امتحانات نهایی بیشتر شود تا بطور خودکار سقف تراز ها به هم نزدیک شوند و روش دوم این که سطح دشواری امتحانات نهایی تغییری نکند اما با ضریب دهی مناسب به تراز های ۲آزمون، بازه ترازهای آن ها به هم نزدیک شوند.

امید است این پیشنهاد باعث جایگزین شدن روش سومی توسط مسئولین امر گردد تا نمرات سابقه تحصیلی عادلانه تر در نتیجه کنکور موثر واقع شود.

امروز: ۱۳۹۶/۰۹/۰۳

مشاهده تقویم